اسماعیل لطفی
یادداشتی بر کتاب " حماسه و محبت در ادبیات شفاهی آذربایجان " اثری از علیرضا ذیحق
فولکلور آذربایجان با جاودانگی الفتی دیرین دارد و همچون اقیانوسی عظیم ، با امواج سترگ خود ، بشریت را از خروشانی عواطف ، احساسات ، افکار و تخیلاتی سرشار می سازد که سده ها را در نوردیده و به امروز آدمی رسیدهاست . در این میان پژوهشگران فولکلور آذربایجان همچون صیادانی که تور در ژرفاها اندازند ، هر از چندی با غوص در اعماق توده ها ، دستاوردی به جوامع انسانی همراه می آورند که فرهنگ جهانی را عطر و مرواریدی از تازه ها می افشانند .
یادداشتی بر کتاب " حماسه و محبت در ادبیات شفاهی آذربایجان " اثری از علیرضا ذیحق
فولکلور آذربایجان با جاودانگی الفتی دیرین دارد و همچون اقیانوسی عظیم ، با امواج سترگ خود ، بشریت را از خروشانی عواطف ، احساسات ، افکار و تخیلاتی سرشار می سازد که سده ها را در نوردیده و به امروز آدمی رسیدهاست . در این میان پژوهشگران فولکلور آذربایجان همچون صیادانی که تور در ژرفاها اندازند ، هر از چندی با غوص در اعماق توده ها ، دستاوردی به جوامع انسانی همراه می آورند که فرهنگ جهانی را عطر و مرواریدی از تازه ها می افشانند .
کتاب " حماسه و محبت در ادبیات شفاهی آذربایجان " از علیرضا ذیحق که در آذر 94 روی پیشخوان کتابفروشی ها به مشتاقان فرهنگ مردمی هدیه شده ، نشان از همت بلند نویسنده ای دارد که سالهای عمرش را به گرد آوری و بازنویسی داستانهایی پرداخته که عمری دراز را در حافظه ها زیسته و وی با مکتوب نمودن آنها ، کسوتی ادبی و نامیرا بدانها پوشانده است .این کتاب با سه مقدمه ی ایضاحگرانه در رابطه با ویژگی های قصه های رایج عامیانه در آذربایجان ، به برخوانی 36 داستان عامیانه ی آذربایجانی پرداخته که روایتی ازبیشتر آنها تاکنون در زبان فارسی موجود نبوده است . همچنین بخشی نیز به افسانه های عامیانه اختصاص یافته با این توضیح که داستانها و افسانه ها تعاریفی متفاوت در ادبیات شفاهی مردم آذربایجان دارند .
این کتاب ارزنده که جزو آثار مرجع در فولکلور آذربایجان به شمار می رود ، حاصل دهها سال پژوهش از سرچشمه ی فرهنگ مردم است که نویسنده ، یک تنه و با اتکا به پشتکار و تجارب زندگی اش به عنوان معلم روستاها و افت و خیزش با خنیاگران ترک ( عاشیق ها ) ابتدا به زبان ترکی نوشته و سپس به بازنویسی فارسی آنها پرداخته است .
نثر شیوا و فصیح علیرضا ذیحق به این اثر چنان ماندگاری بخشیده که پیوسته به عنوان متنی بدیع و متناسب بازبان قصه های عامیانه ، در رف داستانهای عامیانه خواهد درخشید . *
-----------------
* حماسه و محبت در ادبیات شفاهی آذربایجان ،علیرضا ذیحق ، چاپ اول : 1394،نشر " شعر سپید "