خوی عاشیقلاری : عاشیق عابباس تاج خاتونی حاققیندا / علیرضا ذیحق

علیرضا ذیحق

خوی عاشیقلاری :

عاشیق عابباس تاج خاتونی 

عاشیق عابباس بهلول‌زاده کی عاشیق عابباس تاج خاتونی‌یه معروف دی 1318 هـ ش چایپارا ماحالی نین تاج خاتون آدلی کندینده آنادان اولوبدی. او 20 یاشیندان بری خوی دایاشاییر و 44 ایل دیر عاشیق لیق صنعتینده جانلاباشلا  چالیشیر. عاشیق عابباسین سازلا سؤزله ایلگی لی بؤیوک بیر یارادیجیلیقی اولوب اودا امیر ارسلان داستانینی کامیل سایاقدا عاشیق داستانینا چئویرمه‌سی دیر و اؤزدئدیگی کیمی بو داستان ایچون 95 قاطار سؤزقوشوب دور و 21 دفترده کی 21 نوارا ییغیلیب آذربایجان عاشیق داستانلاری‌نین آرتماسینا یاردیمجی اولوب. بوقوجامان اوستاد عاشیق لا قیسا جا بیر دانیشیقی میزاولوب کی بیرلیکده اوخویوروق:

- سیزین اوستاد‌ی‌نیز کیم‌ایدی؟

منیم اوستادیم رحمتلی عاشیق حبیب شبانلوئی دی، عاشیق حبیبین ده اوستادی رحمتلی عاشیق اسدایدی.

- سیزین‌له بیر دؤوره‌ده عاشیق لیقا باشلایان عاشیق لاردان بیر نئچه سینی سایاسی‌نیز:

رحمتلی عاشیق عابباس نقدعلی اوغلو، مرحوم عاشیق علی‌اکبر مئیدانلی و یاشایان لاردان عاشیق خلیل‌له عاشیق قوربانی آد آپارماق اولار.

- هانسی عاشیق داستانلارینی بیلیرسیز؟

خوی چوخوروندا ائله بیر داستان یوخدورکی دیللرده دئییله و من باشارمایام. مثلا محمود ایله قنبر، بابالئیسان، ورقا و گلشاء، امراه و سروناز، کوراوغلو و مهر دیلبر، شیکاری داستانی، قاچاق کرم داستانی و ...

- ایتیب باتان داستانلاردان بیر نئچه‌سینی سایاسی‌نیز:

عاشیق داستانلاریندان کی ایندی لیک‌ده ایتیب باتیبلار و چتین آدام تاپیلارکی اونلاری پیلسین و شاید ده هئچ تاپیلماز بو داستانلارین آدین سایماق اولار: شکسته عابباس، شازدا قاسیم، زورآولی حبیب و خسته قاسیم.

- قاچاق کرم داستانی‌نین بیر نئچه شعرینی بیزیم ایچون دئیه‌سی‌نیز

آی آغالار تعریف ائدیم                            گور نئجه اوغلاندی کرم

ویرانه قویدو تیفلسی                        داغیتیدی ایروانی کرم ...

توفنگین آلدی دستینه                               سیغیلدی علی دوستینه

چیخدی الوندین اوستونه                          ائیله‌ ییر دورانی کرم ...

کرم گئتدی سه هایانا                         آختاریرلار یانا- یانا

خبر گئدیب دی تهرانا                              گئچیب‌دی ایرانی کرم 

- خویون ایندی‌لیکده یاشایان اوستاد عاشیق لاریندان بیر نئچه سینی آد آپارین:

خنه‌یه‌لی عاشیق عابباس، سراولی عاشیق ابراهیم، عاشیق علی رحمانی، عاشیق آللاه وئردی وارلی و عاشیق علیرضا کی سسی چوخ گؤزل‌دیر.

-  عاشیق لارین چتین لیک لریندن و کئچینمه لریندن سؤز آچین.

عاشیق‌لار جوان چاغدان قوجالیقاجان هئچ بریئردن حمایت اولماییرلار. نه بیمه‌لری واردی نه ده صاباح قوجالاندا بازنشسته‌ل‌یق‌لری.  قوجالیب ألدن دوشدوکده، زندگانلیق واقعن بیله‌لرینه بد کئچیر. تا جوان‌دیلار آز- چوخ توی دا دویون‌ده چالیب اوخویورلار و گئچی‌نیرلر آمما یاشلاندیقدا دوغرودان أل آتاجاق یئرلری اولمور.

بو ایشه بیر فیکیر قیلینمالیدی و مسؤول لارگرک بونلارین هنرمند اولدوقولارینا اینانالار و گرک بیر چاره دالیجا اولالار. عاشیق لاردان گرک حمایت اولونا. اونلار بؤیوک شاعیر و موسیقی چی دیلر و فرهنگ و ارشاد اداره‌سی‌ گرک اونلارین وارلیقینا اهمیت وئره. یوخسا زامانلا بو ایشه علاقه گؤستره‌ن آزالاجاق و بو صنعتین دالیجا گئده‌ن اولمایاجاق.

- صحبت لریمیزین سونوندا، اؤز قوشدوغوز شعرلردن بیرینی اوخوجولاریمیز ایچون سوناسی نیز:

دیوان

آی آغالار ازل باشدان قادیر سبحان‌السلام 

الیف‌  الله،  ب بسم‌الله سین سبحان السلام

قدرتیندن خلق اولاندا تمام کل کائنات

آلتی گونده باشا گلدی عرش آسمان السلام

قدرتیندن خلق ائیله‌دین آدمی گتدین جانا

چکیلدی پنج تن نوری بهشت ده دوندو الوانا

اسم پاکی ثبت اولدی یازیلدیلار رضوانا

بیر محمد داده یئته‌ر آخرالزمان السلام

تمام دین‌لر سلطانی‌سان ای اسلام پایدار

یئر اوزونده مسلمانلار ائیله‌‌ر سنه افتخار

یوزاون دوردسوره جمع اولدی ذکر اولوندی آشکار

نام پاک کلام‌ الله عزیز قرآن السلام

عاشیق عابباس تاج خاتونی عقلین ائیله تیغ سره

اسم علی ولی‌الله ذکر اولوندی دیللره

اوزمه دست دامنیندن دوشمه گینه خزللره

اون بیر اولادایله بئله شیر یزدان السلام

یایید جهان را به کودکان بدهیم / ناظم حکمت / مترجم : علیرضا ذیحق

ناظم حکمت 

مترجم : علیرضا ذیحق

بیایید جهان را به کودکان بدهیم

بیایید دنیا را حداقل برای یک روز،

مثل بادکنکی رنگین

به کودکان هدیه کنیم ،

تا با آن بازی کنند.

بگذارید برقصند در میان ستارگان ،

با  ترانه‌های محلی .

دنیا را به کودکان بدهیم

بیایید آن را مثل یک سیب بزرگ،

مثل یک قرص نان گرم، به آنها بدهیم.

بگذارید حداقل یک روز سیر شوند .

دنیا را به کودکان هدیه کنیم

بگذاید  دنیا دوستی را یاد بگیرد،

 حتی اگر فقط برای یک روز باشد.

بچه‌ها دنیا را از ما خواهند گرفت

و درختان جاودانه خواهند کاشت